Drvena figurica stara 700 godina najstariji je prikaz Evropljanina u Zapadnoj hemisferi

Drvena figurica visoka svega 5,4 centimetra, pronađena 1977. godine na ostrvu Baffin u sjevernom dijelu kanadske teritorije Nunavut, datira se oko 1350. godine i predstavlja najraniji poznati prikaz Evropljanina od strane autohtonog stanovništva Zapadne hemisfere.

Riječ je o rezbariji od nanosa drva koja prikazuje osobu u evropskoj odjeći, s krstom na prsima. Figurica se danas nalazi u Kanadskom muzeju historije, a stručnjaci procjenjuju da najvjerovatnije prikazuje Nordijca.

Prema podacima muzeja, neizraženo lice i kratke ruke tipične su za inuitske rezbarije iz 14. stoljeća, ali prikaz osobe koja nije Inuit je jedinstven. Tajanstvena figura odjevena je u dugu haljinu ili tuniku s krstom na prednjoj strani — odjevni predmet kakav su nosili nordijski kršćani koji su tada živjeli na Grenlandu, između 11. i 13. stoljeća.

Nordijci i preci Inuita

Nordijske sage spominju zemlju zvanu "Helluland", koju je Leif Eriksson posjetio početkom 11. stoljeća, a koja je najvjerovatnije upravo ostrvo Baffin. Oko 1000. godine nordijski istraživači iskrcali su se na područje današnjeg Newfoundlanda i podigli kamp na lokalitetu koji arheolozi zovu l'Anse aux Meadows. Od najranijeg evropskog naselja u Americi danas su ostale drvene zgrade i tragovi proizvodnje gvožđa.

Nordijci su tokom stoljeća vjerovatno više puta putovali od Grenlanda do Kanade kako bi trgovali metalom i tkaninom s precima Inuita, poznatim kao Thule, a uzsuprot dobivali slonovaču iz kljova morževa. Artefakti evropskog porijekla pronađeni su u ranim inuitskim kućama na ostrvu Baffin. Nordijci su na kraju napustili svoje zapadne trgovinske puteve, moguće zbog otpora domaćeg stanovništva i velike udaljenosti.

Svjedočanstvo susreta

Figurica, kako procjenjuje muzej, možda obilježava susret Inuita i Nordijaca i posebno je vrijedna jer je stvorena dugo prije stalnih kontakata krajem 15. stoljeća. Ujedno predstavlja i najraniji dokaz o perspektivi domaćeg stanovništva na posjetioce s istoka, otkrivajući koje su osobine Nordijaca rezbar smatrao dovoljno važnim da ih prikaže.