Oblak dugačak 1.500 kilometara na Marsu: naučnici još ne znaju kako nastaje
Nad vulkanom Arsia Mons na Marsu tokom proljeća i ljeta u jutarnjim satima nastaje oblak od vodenog leda čiji rep može preći 1.500 kilometara. Prvi put ga je 1977. zabilježio Viking Orbiter 2, a njegovo postanje naučnicima još nije razjašnjeno.
Duguljasti oblak koji se izdužuje nad vulkanom Arsia Mons na Marsu može imati rep duži od 1.500 kilometara. Fenomen je poznat pod imenom Arsia Mons Elongated Cloud, skraćeno AMEC.
Prvi put ga je snimila NASA-ina sonda Viking Orbiter 2 još 1977. godine, a detaljnije snimke kasnije je napravila robotska letjelica Mars Express Evropske svemirske agencije (ESA). Slika istaknuta 2. novembra 2026. u NASA-inom projektu Astronomy Picture of the Day potiče iz 2018. godine, a potpisuju je ESA, DLR i FU Berlin, uz obradu J. Cowarta.
Istraživače zbunjuje način nastanka oblaka. AMEC se formira samo tokom marsovskih proljeća i ljeta, i to isključivo u jutarnjim satima. Sastoji se od vodenog leda, ali uobičajeni proces stvaranja ledenih kristala oko čestica prašine na tim visinama ne bi mogao raditi — marsovskoj atmosferi tamo nedostaju i dovoljna gustoća i prašina. Zbog toga najprihvaćenija pretpostavka kaže da prašina uopšte nije uključena u nastanak oblaka.
Nakon što se formira u blizini Arsia Monsa, vjetar otpuhuje oblak nizvodno i stvara mu karakterističan rep. Naučnici će nastaviti proučavanje AMEC-a, a bolje razumijevanje tog fenomena moglo bi pomoći i u potpunijem sagledavanju nastanka oblaka na Zemlji.
Slika: NASA
Izvori:
- NASA — science.nasa.gov
- NASA ASD / GSFC (Astronomy Picture of the Day)
- ESA (Mars Express)
Tekst: Uredništvo ALFA TV
Povezane vijesti
Satelit Landsat 8 snimio "Veliki kanjon Pennsylvanije" u jesenjim bojama
Stanovnici Anda razvili genetsku odbranu od arsena u vodi, pokazala je studija
Crteži 50 učesnika otkrili vezu oblika prostora i boja u iskustvima na rubu smrti