Prva romska rediteljka na velikom festivalu: Alina Șerban stigla u Veneciju s filmom o vlastitom životu

Na ovogodišnjem Filmskom festivalu u Veneciji svjetsku premijeru u sekciji Venice Spotlight ima film "I Matter", dugometražni redateljski debi Aline Șerban. Riječ je o filmu koji se opisuje kao prvi igrani film ženske romske rediteljke prikazan na festivalu najviše kategorije.

Șerban, koja je odrasla u siromaštvu u Bukureštu i provela dio djetinjstva u državnom sirotištu, prešla je put koji malo ko može zamisliti. Bila je prva u svojoj porodici koja je završila srednju školu. Potom je studirala na bukareškoj Akademiji pozorišnih umjetnosti i kinematografije, zatim na njujorškom NYU Tisch School of the Arts, a magistrirala je na londonskoj Kraljevskoj akademiji dramske umjetnosti (RADA).

"Nervozna sam zbog pritiska da budem 'prva' — svih tih prvih puta. Ali osjećam i ogroman olakšanje i zahvalnost što sam uspjela izvući nešto gotovo nemoguće", rekla je Șerban za Variety.

Film inspirisan vlastitim iskustvom

"I Matter" prati priču mlade Romkinje koja studira glumu, a suočava se s prijetnjom izbacivanja iz sirotišta. Prinuđena je prihvatiti vlastiti identitet i pronaći način da se sama izbori u životu. Film je nastao na osnovu istoimenog kratkog filma iz 2021. godine, koji je prikazivan na festivalima, uključujući New Directors/New Films.

Glavnu ulogu tumači debitantica Denisa Farcaș, koja u lik unosi, kako kaže rediteljka, i ranjivost i odlučnost zasnovanu na vlastitom životnom iskustvu. Șerban opisuje rad s Farcaș i ostalim glumicama kao zajednički proces u kojem su zajedno istraživale "šta znači biti prihvaćena" kao Romkinja, dajući mladim glumicama prostor da osjete da i same posjeduju tu priču.

Karijera koja je rušila barijere

Po povratku u Rumuniju, Șerban je postavila zapaženu monodramu o vlastitom životu, fokusiranu ne samo na diskriminaciju s kojom se suočavala, nego i na lične pobjede i radosti. Do svog 30. rođendana napisala je i režirala pionirske predstave s radikalno feminističkom romskom perspektivom, s ciljem, kako kaže, "da pokažem ljudskost tih ljudi. Ne da ih prikažem kao žrtve ni kao negativce. Ne da se samoegzotiziramo. Nego i da slavimo sami sebe."

Ovo joj nije prvi put u Veneciji — 2023. godine prisustvovala je festivalu kao dio ekipe filma "Housekeeping for Beginners" reditelja Gorana Stolevskog, u kojem je imala sporednu ulogu.

Film "I Matter" producirali su microFILM, 2Pilots Filmproduction, Frakas Prods. i Lemming Film, a međunarodnu distribuciju vodi Pluto Film.