Satelitski snimci otkrivaju ogroman ruski radar 37 kilometara od Poljske

U ruskoj eksklavi između Poljske i Litvanije izniče veliki vojni objekat čija namjena, prema dostupnim informacijama, nije zvanično potvrđena. Satelitskim snimcima, koje je kompanija ICEYE snimila, a ranije objavio njemački dnevnik Frankfurter Allgemeine Zeitung, dokumentovan je napredak gradnje radara preko horizonta udaljenog samo 37 kilometara od poljske granice.

Prema procjenama poljskog portala Defence24, ovakav sistem omogućavao bi nadzor zračnog prostora na udaljenosti do 3.000 kilometara. Radovi na lokaciji kod Gvardejska počeli su u martu 2023. godine, a instalaciju čine tri antene duže od 500 metara, postavljene u obliku zvijezde.

Tehnologija koja "vidi" iza horizonta

Za razliku od klasičnih radara, sistemi preko horizonta koriste visokofrekventne radio-talase koji se odbijaju od jonosfere, pa mogu otkriti ciljeve koji su inače izvan dometa standardne opreme. Kako navodi Defence24, domet takvih sistema može iznositi do 3.000 kilometara, što bi značilo mogućnost praćenja zračnog saobraćaja nad velikim dijelom Evrope.

Poljski portal pretpostavlja da bi nova instalacija mogla biti dio ruskog sistema 29B6 Kontejner, koji služi za rano otkrivanje aviona i balističkih raketa, uključujući letjelice sa smanjenom radarskom uočljivošću. Rusija tvrdi da Kontejner istovremeno može pratiti do 10.000 objekata u zraku. Prema navodima Defence24, jedini potpuno operativni radar tog tipa u Rusiji ukrajinski dronovi napali su u aprilu 2024. godine.

Gradnja i u Černjahovsku

Projekat kod Gvardejska vjerovatno je povezan s još jednom gradnjom u Kalinjingradskoj oblasti, kod zračne baze u Černjahovsku. Ondje se, također od marta 2023. godine, izdaje kružni antenski niz prečnika većeg od 1.600 metara. Istraživači projekta Tochnyi ranije su procijenili da bi taj objekat mogao služiti radio-obavještajnim aktivnostima i komunikaciji, iako puna namjena nije potvrđena.

Litvanska ministrica odbrane Dovilė Šakalienė rekla je u septembru prošle godine za agenciju BNS da je riječ o radarskoj stanici čiji se dijelovi grade na više lokacija u Kalinjingradskoj oblasti. Po njenim riječima, sistem služi za otkrivanje aviona i raketa na udaljenosti od nekoliko hiljada kilometara, ali ne predstavlja direktnu prijetnju Litvaniji.

Zbog svog položaja u ruskoj eksklavi i procijenjenog dometa, objekat predstavlja značajan pokazatelj za praćenje razvoja ruskih vojnih sposobnosti uz istočno krilo NATO-a, iako njegova stvarna namjena ostaje nepotvrđena.