Stari domorodački narod u Novom Meksiku preživio je drastične klimatske promjene prije 23.000 godina, pokazuje studija

Nalazište u nacionalnom parku White Sands u Novom Meksiku, za koje se smatra da sadrži najstarije ljudske otiske stopala u Americi, bilo je stalno naseljeno i posjećivano uprkos velikim promjenama okoliša na kraju ledenog doba. To je zaključak nove studije objavljene u srijedu (14. oktobra) u časopisu Science Advances.

Istraživači su analizirali drevni polen zaključan u stijenama na tom lokalitetu, kao i voskove iz listova biljaka, membrane lipida bakterija i druge organske molekule u uzorcima stijena, što im je pomoglo da rekonstruišu uslove okoliša kroz milenijume. Otisci su ranije datirani na oko 21.000 do 23.000 godina starosti, iako je njihova starost predmet naučnih rasprava, jer su znatno stariji od drugih domorodačkih nalazišta u Americi. Ipak, dokazi da otisci imaju oko 23.000 godina se akumuliraju.

Jezero, četinari, a onda hrastovi

Analiza je pokazala da je prije oko 24.200 godina na prostoru White Sands postojalo veliko jezero, a okolne planine su bile prekrivene četinarkom (rodovi Pinus, Abies i Picea). Tokom naredna dva milenijuma temperature su porasle, jezero se počelo smanjivati, a četinare su zamijenili hrastovi (Quercus) i pelin. Tako su ljudi svjedočili brzim promjenama tokom najhladnijeg razdoblja posljednjeg ledenog doba, poznatog kao Posljednji glacialni maksimum (od 26.500 do 19.000 godina prije sadašnjosti).

„Izvanredno je da su rani ljudi u regiji bili svjedoci u realnom vremenu brzo mijenjajućeg okoliša, vidljivog u okviru jednog ljudskog života — to je stvarno nametljivo za razmišljanje“, rekla je u saopštenju koautorka studije Kathleen Springer, istraživačka geološkinja Američkog geološkog zavoda (U.S. Geological Survey).

„Tokom svih tih perioda promjena, ljudi su nastavili posjećivati i živjeti na ovom području“, izjavila je koautorka Sally Reynolds, paleoantropološkinja sa Univerziteta Bournemouth u Velikoj Britaniji. „Sedimenti koji sadrže njihove otiske pokazuju nam da se njihovo okruženje značajno mijenjalo u okviru pojedinačnih ljudskih života.“

Šta otisci otkrivaju, a šta ne

White Sands sadrži otiske iz različitih perioda, uključujući tragove staratelja i djeteta koji su tu bili prije oko 10.000 godina. Tokom hiljada godina ljudi su prelazili pejzaž Novog Meksika zajedno s ikoničnim ledenodobnim životinjama, poput mamuta i divljih zemljanih ljenjivaca. Istraživači su, uz drevne otiske, otkrili i tragove vuče u obliku saonica, što upućuje na travois — drveni okvir od dva štapa povezana zajedno — koji su ljudi vjerovatno koristili za prenošenje robe.

Otisci s White Sandsa upućuju na to da su ljudi iz Azije stigli u Ameriku preko područja Beringovog moreuza znatno ranije nego što su naučnici prvobitno mislili, čime se osporava dugogodišnja pretpostavka da su ljudi došli na kontinent prije oko 13.000 godina. Istraživači spekulišu da su se ljudi možda vraćali na White Sands u različitim periodima kako bi iskoristili promjene klime, jer bi smanjujuće jezero moglo donijeti veće koncentracije životinja i biljaka.

„Otisci nam daju trenutni uvid u ljude koji su tu živjeli prije više od 20.000 godina“, rekla je Reynolds. „Ali nisu kontinuirani film o njihovim životima. To su pojedinačni kadrovi — trenuci kada su se ljudi, blato, voda i slučajnost spojili.“