Sutra se obilježava dan Svetog Irineja Lionskog, branitelja rane Crkve

Među najvažnijim ličnostima rane Crkve posebno mjesto zauzima Sveti Irinej, episkop grada Liona, čiji se dan obilježava sutra u pravoslavnom kalendaru. Ovaj crkveni otac iz drugog vijeka ostao je zapamćen kao nepokolebljivi zaštitnik izvornog hrišćanskog učenja u vremenu velikih iskušenja za vjernike.

Od učenika do episkopa

Sveti Irinej rođen je u Smirni, u Maloj Aziji. U mladosti je temeljito izučavao grčku filozofiju, poeziju i druge nauke, ali je nakon susreta s hrišćanskim učenjem u njemu prepoznao duhovnu istinu kojoj je odlučio posvetiti život. Njegov prvi učitelj u vjeri bio je Sveti Polikarp, episkop smirnski, koji je i sam bio učenik apostola i evanđeliste Jovana Bogoslova.

Zbog svog vrlinskog života i učenosti, Irinej je rukopoložen za prezvitera i upućen u Galiju da propovijeda. U Lionu se ubrzo suočio sa žestokim progonom hrišćana, a u tim teškim okolnostima pokazao se kao hrabar zaštitnik vjernike zajednice. Tadašnji episkop Potin poslao ga je u Rim da odnese poslanicu ispovednika episkopu Elevteriju, a nakon povratka Irinej je naslijedio Potinov arhijerejski presto, pošto je ovaj u međuvremenu postradao mučeničkom smrću.

Borac protiv gnosticizma

Kao episkop, Sveti Irinej je vodio lionsku zajednicu u izuzetno teškim vremenima — hrišćane su progonili neznabošci, dok su jeretička učenja, prije svega gnosticizam, unosila razdor među vjernike. Njegov značaj za Crkvu drugog vijeka često se poredi sa značajem Svetog Atanasija Velikog za hrišćanstvo četvrtog vijeka. Dok se Irinej borio protiv gnosticizma, Atanasije je branio pravoslavno učenje od arijanizma. Obojica su ostala upamćena kao veliki čuvari nepovrjeđenog crkvenog učenja.

Vjernci se Svetom Irineju i danas obraćaju molitvom tražeći pomoć, zaštitu i zastupništvo. Crkva ga slavi kao sveštenomučenika koji je „radi vjere do krvi postradao".